تکاپوی غرب برای اجرای تعهدات؛ درپی مصوبه مجلس

آقای کاظم غریب آبادی در مصاحبه اختصاصی با خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما در پاسخ به این که مصوبه هسته‌ای مجلس چقدر سبب الزام غربی‌ها به رفع تحریم‌ها می‌شود؟ افزود: این موضوع سبب واکنش‌هایی از جانب طرف‌های مقابل شد، اما این واکنش‌ها به حدی نبود که موجودیت برجام را به خطر بیندازد.
وی گفت: تصویب این قانون در چارچوب برجام انجام شد یعنی مصوبه مجلس به منزله نابودی برجام نیست بلکه حفظ برجام را به عنوان یک اصل تلقی کرده است.
آقای غریب آبادی افزود: با این که این قانون را تصویب و چند مرحله آن را اجرا کردیم، اما مواضع سیاسی طرف‌های مقابل به نابودی برجام، خروج از آن یا فعال کردن برخی ساز و کار‌های تصویب شده در برجام منجر نشده است، زیرا طبعاً آنان هم به توافق هسته‌ای نیاز دارند و می‌خواهند که نظارت بر فعالیت‌ها و برنامه هسته‌ای کشورمان باقی باشد.

آغاز تولید دو محصول هسته ای مدرن

نماینده ایران در آژانس بین المللی انرژی اتمی اضافه کرد: آنان نیاز دارند که ما در برخی حوزه‌ها که اکنون فعالیت داریم و خون تازه‌ای به برخی تأسیسات هسته‌ای تزریق شده است همچنان محدودیت‌های هسته‌ای باقی بماند.
وی گفت: به همین علت آنان خواهان نابودی برجام نیستند و سیگنال‌های ارسالی و مواضع اتخاذ شده مبین این است که با وجود مصوبه مجلس، همچنان خواهان حفظ برجام هستند.
آقای غریب آبادی افزود: البته دلیل بسیار قوی نداریم که چه طرحی برای انجام تعهدات برجامی و رفع تحریم‌ها دارند، اما برداشت شخصی من این است که این مصوبه مجلس و برخی مفاد آن که تاکنون اجرا کردیم سبب شد که اروپایی‌ها با جدیت بیشتری دور هم بنشینند و موضوع را بررسی کنند.
وی اضافه کرد: البته هر یک از این کشور‌ها با انگیزه‌ها و اهداف سیاسی خاص خودش این موضوع را مدنظر دارد، اما با موضعی واحد و آن اعاده و احیای برجام است و قطعاً این موضوع به آثار مثبت قانون مجلس مربوط می‌شود.
سفیر و نماینده دائم ایران نزد سازمان‌های بین‌المللی در وین گفت: با این حال این که چه زمان تمام تحریم‌ها لغو خواهد شد موضوع مستقلی است که نیاز به بحث دارد، اما این قانون سبب شد غربی‌ها جدی‌تر با این موضوع برخورد کنند که تعهداتشان هر چه سریعتر اجرا شود.

افزایش غنای سوخت راکتور تهران تا 60 درصد ؛ سبب بهبود کیفیت رادیو داروها می شود

آقای غریب آبادی افزود: مصوبه مجلس این تأثیر را ایجاد کرده است و احتمالاً چنین تأثیری بیش از این هم خودش را نشان خواهد داد.
وی همچنین در پاسخ به این پرسش که بازرسی‌های فراپادمانی آژانس شامل چه مواردی است؟ حدود ۳۰ تا ۳۵ درصد بازرسی‌های آژانس را مربوط به حوزه اقدامات داوطلبانه و تحت برجام و حدود ۶۵ تا ۷۰ درصد بازرسی‌ها را مربوط به پادمان برشمرد.
آقای غریب آبادی گفت: البته ۳۰ تا ۳۵ درصد بازرسی‌های مربوط به اقدامات داوطلبانه و شفاف ساز از نوع کیفی و مهم است مثلاً در پروتکل الحاقی آژانس می‌تواند درخواست دسترسی تکمیلی به مکانی بدهد که بر این عقیده است فعالیت هسته‌ای در آن جا انجام شده، اما اظهار نشده است.
نماینده ایران در آژانس افزود: چنین درخواست‌هایی در نظارت پادمانی قابل اجرا نیست، چون پادمان فقط فعالیت‌هایی را پوشش می‌دهد که از قبل به آژانس اظهار شده باشد و بازرسان آژانس هم فقط از آن‌ها می‌توانند بازرسی کنند.
وی گفت:، اما تحت بازرسی‌های مربوط به پروتکل‌های الحاقی، آژانس با استناد به اطلاعاتی که خودشان دارند می‌توانند از فعالیت‌های اظهار نشده نیز تقاضای بازرسی کنند.
آقای غریب آبادی افزود: ما تقریباً یگانه کشوری هستیم که بیشترین بازرسی‌های تکمیلی در کل جهان را می‌پذیریم یعنی در میان حدود ۷۶ کشور که پروتکل الحاقی و پادمان را اجرا می‌کنند ما ۸۵ درصد دسترسی‌های تکمیلی را تحت برجام می‌پذیریم که آمار بسیار بالایی است.

اگر تحریم ها لغو نشود ؛ اظهارنامه پروتکل الحاقی را به روز رسانی و ارسال نمی کنیم

وی تاکید کرد:، اما از زمان اجرای قانون اقدام راهبردی برای لغو تحریم‌ها از روز پنجم اسفند تمام این دسترسی‌های تکمیلی به هر جایی که آژانس مد نظرش بود متوقف شد که این بسیار مهم است.
سفیر و نماینده دائم ایران نزد سازمان‌های بین‌المللی در وین گفت: مثلاً برخی موضوعات است که ما تحت پادمان ملزم نیستیم که با آژانس همکاری کنیم، اما تحت برجام و اقدامات داوطلبانه و شفاف ساز باید نظارت‌های آژانس می‌بود.
وی تاکید کرد: البته ما در تأسیسات هسته‌ای هیچ دوربین آنلاینی نداریم به این معنی که همزمان تصاویر را ضبط و همزمان آن را به وین ارسال کند بلکه اطلاعات از طریق دوربین‌های مربوط به نظارت‌های پادمانی و فراپادمانی ضبط و در درون حافظه دوربین ذخیره می‌شود و بازرسان هر وقت بخواهند با هماهنگی سازمان انرژی اتمی به آن دسترسی می‌یابند.
آقای غریب آبادی اضافه کرد: این تصاویر در لپ تاپ‌هایی است که از طریق سازمان انرژی اتمی و آژانس مهر و موم است و بازرسان آژانس نمی‌توانند لپ تاپ‌ها را با خود ببرند یعنی حفاظت اطلاعات در زمینه بهره برداری از داده‌های دوربین‌ها رعایت شده است.
نماینده ایران در آژانس، نظارت بر حوزه‌هایی مانند کیک زرد، آب سنگین و تولید قطعات سانتریفیوژ‌ها مثل روتور‌ها را بخشی از اقدامات داوطلبانه کشورمان برشمرد که طبق پادمان تعهدی در این خصوص نداریم و طبق تفاهم اخیر با آژانس، دسترسی بازرسان به تصاویر این حوزه‌ها متوقف شد.

تکاپوی غرب برای اجرای تعهدات برجامی؛ درپی مصوبه مجلس

وی همچنین در پاسخ به پرسش دیگری درباره علت درج مهلت سه ماهه در تفاهم اخیر ایران و آژانس و طرح این شبهه که مهلت دو ماهه مصوبه مجلس، سه ماه تمدید شده است، تصریح کرد: اگر با آژانس تفاهم شده بود که تمام دسترسی‌های آژانس به مدت سه ماه ادامه یابد حق با کسانی است که این صحبت را می‌کنند، اما چنین تفاهمی با آژانس نشده است.
آقای غریب آبادی افزود: تمام آن چه که قانون مجلس در بند (۶) مقرر کرده اجرا می‌شود و تفاهم با آژانس نه استمهال است و نه تمدید مهلت دو ماهه مجلس؛ پس این حرف، مبنای دقیقی ندارد.
وی گفت:، اما شاید این پرسش را بتوان از این زاویه مطرح کرد که چرا گفتیم سه ماه و نگفتیم چهار ماه یا دو ماه؟ این دو علت منطقی دارد نخست آن که نشست‌های فصلی شورای حکام آژانس هر سه ماه یک بار برگزار می‌شود و، چون ۵ مارس یعنی دوشنبه هفته بعد اجلاس فصلی شورای حکام برگزار می‌شود، اجلاس بعدی این شورا سه ماه دیگر برپا خواهد شد.
سفیر و نماینده دائم ایران نزد سازمان‌های بین‌المللی در وین افزود: پس آژانس باید بتواند خودش را برای گزارش دهی به نشست فصلی که هر سه ماه یک بار برگزار می‌شود تنظیم کند.
آقای غریب آبادی گفت: دلیل دیگر آن که، چون ایران پروتکل الحاقی را اجرا می‌کرد باید هر سال در ۱۵ ماه می‌اظهارنامه پروتکل الحاقی را می‌دادیم که این مقطع زمانی هم تقریباً نزدیک به همان فرصت سه ماهه مندرج در تفاهم با آژانس می‌شود.
وی افزود: حالا فرض کنیم اگر در این سه ماه، تحریم‌ها لغو شود و ایران به تعهدات برگردد ما باید اظهارنامه پروتکل الحاقی را که پارسال در ماه می ۲۰۲۰ فرستادیم به روز رسانی کنیم و بفرستیم.

اگر تحریم ها لغو نشود تصاویر ضبطی دوربین ها در این سه ماه ؛ پاک خواهد شد

آقای غریب آبادی تاکید کرد: اگر تحریم‌ها در این سه ماه لغو نشود ما طبق تفاهم با آژانس اظهارنامه پروتکل الحاقی را به روز رسانی و ارسال نخواهیم کرد.
نماینده ایران در آژانس همچنین در پاسخ به پرسش دیگری درباره بیانات اخیر رهبر معظم انقلاب مبنی بر این که براساس مصلحت و نیاز کشور تا آنجا که لازم باشد، حتی تا غنی سازی ۶۰ درصد پیش خواهیم رفت، گفت: فرمایش رهبر معظم انقلاب بسیار مهم است؛ البته که انرژی هسته‌ای کاربرد‌های بسیار متنوعی دارد.
وی افزود: یک موقع ما نیاز به محصولات هسته‌ای داریم که می‌توانیم از خارج وارد کنیم، اما یک موقع خودمان از این توانمندی برخورداریم.
آقای غریب آبادی تاکید کرد: ما صفر تا صد توانمندی‌های هسته‌ای را بومی کردیم و صرفاً از انرژی هسته‌ای برای تولید برق در نیروگاه بوشهر استفاده نمی‌کنیم وقتی کاربرد‌های بسیار متنوعی در کشاورزی، صنعت، تولید برق و رادیودارو‌ها و شیرین کردن آب شور دریا دارد که سازمان انرژی اتمی در همه این عرصه‌ها در حال فعالیت است.
وی گفت: مثلاً در خصوص رادیودارو‌ها که در راکتور تحقیقاتی تهران تولید می‌شود ۸۰۰ هزار بیمار از این محصولات تولیدی در کشور استفاده می‌کنند و اگر بخواهیم آن را وارد کنیم به ما نمی‌دهند.

طرف مقابل  تعهدات  را اجرا نمی کند و خسارت های بسیاری به کشورمان وارد شد؛
به همین علت ساده باید تعهدات مان را قطع می کردیم

سفیر و نماینده دائم ایران نزد سازمان‌های بین‌المللی در وین افزود: این در حالی است که چنین محصولی پزشکی و بشردوستانه است، اما به ما نمی‌دهند در چنین شرایطی چرا باید خودمان که از این فناوری برخورداریم آن را توسعه ندهیم.
آقای غریب آبادی گفت: محدودیت‌هایی نیز در زمینه سوخت تحت برجام داشتیم که البته دیگر این محدودیت‌ها برداشته شد.
وی افزود: مثلاً برای تأمین سوخت راکتور تهران باید در همکاری با روسیه، سوخت را از آنان می‌گرفتیم، چون طبق محدودیت‌های برجامی، غنی سازی ۲۰ درصدی نداشتیم.
آقای غریب آبادی اضافه کرد: غنای سوخت مورد نیاز راکتور تحقیقاتی تهران ۱۹ و ۷۵ صدم درصد است و یکی از کاربردهایش تولید رادیوداروست.
نماینده ایران در آژانس گفت: اگر غنای این سوخت راکتور تهران را تا ۵۰ - ۶۰ درصد که رهبر معظم انقلاب فرمودند بالاتر ببریم هم کمیت و هم کیفیت رادیو دارو‌ها افزایش می‌یابد.
وی افزود: ما این توانمندی را داریم و اگر قرار است طرف‌های مقابل تعهدات برجامی شان را انجام ندهند ما می‌توانیم به این سمت برویم و این کار را انجام دهیم.
آقای غریب آبادی اضافه کرد: مقصودم این نیست که با غنی سازی ۶۰ درصدی به دنبال سلاح برویم، چون برای سلاح باید غنی سازی بالای ۹۵ درصد کرد با این حال حتی غنی سازی ۹۵ درصدی هم به معنی تولید سلاح نیست.
وی تصریح کرد: همین راکتور تهران را که داریم غنای سوختش ۹۵ درصد بود و قبل از انقلاب ۵ کیلو سوخت با غنای ۹۵ درصد از امریکا گرفتیم، اما بعد که سوختش تمام شد دیگر به ما ندادند و ما مجبور شدیم پیکربندی و برنامه راکتور را تغییر دهیم که غنای سوخت آن ۱۹ و ۷۵ صدم درصد شود.
سفیر و نماینده دائم ایران نزد سازمان‌های بین‌المللی در وین گفت: اکنون اگر تعامل با روسیه و بحث‌های برجامی نبود همین سوخت را هم به ما نمی‌دادند پس وقتی خودمان این توانمندی را داریم چرا استفاده نکنیم.
آقای غریب آبادی افزود: البته کاهش غنای سوخت در راکتور‌های تحقیقاتی مدنظر و در دستور کار ما هست، اما به این معنی نیست که اگر کشوری راکتوری داشت که غنای سوختش ۹۵ درصدی است سلاح تولید می‌کند.
وی گفت: بر این اساس هیچ تابویی در این زمینه نیست و درصد غنی سازی به نیاز کشور باز می‌گردد و ما واقعاً نیاز داریم.
آقای غریب آبادی تاکید کرد: اگر طرف مقابل به تعهداتشان عمل نکنند و کشورمان به این نتیجه برسد که تا ۶۰ درصد غنی سازی کنیم این کار را خواهیم کرد و این اقدام نقض تعهدات ما تلقی نمی‌شود.
نماینده ایران در آژانس همچنین گفت: اکنون سازمان انرژی اتمی تولید دو محصول بسیار مدرن را که قبلاً نداشتیم در دستور کار قرار داده است و ما نیز هماهنگی هایش را با آژانس انجام دادیم.
وی افزود: نخست، تولید سوخت مدرن و پیشرفته مبتنی بر سی دی ساید اورانیوم برای راکتور تهران است که کمیت و کیفیت تولید رادیو دارو‌ها را افزایش می‌دهد و فعالیت در این زمینه آغاز شده است.
آقای غریب آبادی گفت: ما یک ماه پیش در این باره اطلاع رسانی کردیم و اروپایی‌ها نیز بسیار سر و صدا کردند، اما ما هیچ توجهی به سر و صدای آنان نکردیم.
وی افزود: اقدام دومی که آغاز کردیم مربوط به حوزه کواک و سزیم است که این هم به حوزه رادیو دارو‌ها مربوط می‌شود و برای ما بسیار کاربرد دارد.
سفیر و نماینده دائم ایران نزد سازمان‌های بین‌المللی در وین اضافه کرد: در این باره نیز اطلاع رسانی کردیم و سازمان انرژی اتمی فعالیت در این زمینه را آغاز کرده است.
آقای غریب آبادی در پایان تاکید کرد: باید تا جایی که در این زمینه توانمندی داریم پیش رویم و وابستگی خود را به خارج کاهش دهیم، زیرا متأسفانه این محصولات را به ما نمی‌دادند و ما با بهره مندی از این توانمندی‌ها باید از ظرفیت‌ها استفاده کنیم.

بیشتر بخوانید:

لزوم یکصدایی ارکان نظام برای لغو تحریم‌ها